Oto przewodnik po gąszczu linii i oznaczeń wykrojów gazetowych. Znajdziesz tutaj opis większości oznaczeń, jakie możesz spotkać na wykrojach, zarówno gazetowych, jak i ebookowych, czyli kupowanych w sieci.

Autorzy wykrojów w różny sposób opisują swoje wykroje. Skupimy się tutaj na najpopularniejszych twórcach.

O sposobach kopiowania wykrojów, sklejaniu wydruków z pdf, dopasowywaniu i przeróbkach będą oddzielne wpisy. 

Opis wykroju

Przerysowywanie wykroju zaczynamy od analizy opisu wykroju, którą znajdziesz na szarych stronach wewnątrz gazety.Tutaj znajdują się najważniejsze informacje, dzięki którym szybko i sprawnie przerysujesz wykrój na papier.

Poniżej znajduje się zdjęcie opisu z Burdy.

003 opis techniczny 1

W nagłówku opisu znajduje się numer wykroju i jego nazwa. Tym samym numerem oznaczone są modele na kolorowych stronach i na pierwszej stronie szarej wkładki, gdzie są zaprezentowane wszystkie modele. Obok nazwy wykroju znajduje się oznaczenie stopnia trudności modelu. Im więcej czarnych kropek, tym model jest trudniejszy.

Po prawej stronie, na samej górze znajduje się poglądowy rysunek modelu.

„Części wykroju od 1 do 4 na arkuszu B, niebieski kontur” to swoisty adres, gdzie znajdziesz elementy do przerysowania. Zwróć uwagę na kolor linii, którą będą narysowane elementy wykroju. To jest dodatkowe ułatwienie. Elementy są ponumerowane. Na rysunku technicznym znajdują się numery części. Te same numery znajdziesz na arkuszu z wykrojami.

Następnie są wymienione rozmiary i poglądowo przedstawione linie, którymi na arkuszu narysowane są wszystkie części wykroju. Każda część wykroju w danym rozmiarze będzie narysowana taką samą linią.

Pod wykrojami znajduje się rysunek techniczny modelu. Widać na nim wszystkie linie i oznaczenia, które musisz przerysować z arkusza. Każdą kreseczkę, strzałkę, numerek, przerywaną linię musisz starannie przenieść na wykrój, bo każde z tych oznaczeń ma później ogromne znaczenie dla szycia.

Wyszukiwanie linii na wykroju

Zwykle wkładka z wykrojami ma więcej niż jeden arkusz z wykrojami i jest zadrukowana dwustronnie. W rogu każdej strony z wykrojów Burdy znajdziesz taką informację:

001 nr arkusza 001 nr arkusza 2

Jeżeli kiedykolwiek pomieszają Ci się arkusze wykrojów, dzięki temu oznaczeniu będziesz wiedziała, z której gazety pochodzi. Na pierwszym widać, że pochodzi z numeru Burda Kids, a na drugim Burda 5/10. Największa litera to oznaczenie arkusza.

W Burdzie, na krawędziach arkuszy znajdują się kolorowe liczby.

009 lokalizacja

Pełnią one funkcję lokalizacyjną. Pomagają znaleźć poszczególne elementy. Ich poszukiwanie na arkuszu najlepiej zacząć właśnie od środka lub krawędzi arkuszy. Na wysokości numerka, znajduje się wykrój. O tutaj:

009 lokalizacja2

W naszym przykładzie musimy znaleźć arkusz C. Kiedy już go znajdziesz, rozłóż starannie i delikatnie na dużej powierzchni – stole lub podłodze. Wyszukaj na arkuszu linii oznaczonych tak jak w opisie wykroju. Numery części znajdują się na krawędzi wykroju i są napisane dużą, pogrubioną czcionką w tym samym kolorze co linia. Cyfry 6 i 9 oznaczone są dodatkowo kropkami, aby się nie pomyliły. Kropka wskazuje dolną krawędź cyfry.

004 numery części 2 004 numery części 004 numery części 3

 

Przerysowywanie

Tak jak napisałam we wstępie, wszystkie oznaczenia, które znajdują się na części wykroju należy przenieść na papier. Staranne ich zaznaczenie na papierze, a następnie na materiale jest kluczowe dla dokładnego wycięcia, połączenia, spasowania i uszycia.

Po ustaleniu arkusza i zlokalizowaniu na nim wszystkich części wykroju, wybierz pierwszą część i znajdź linię odpowiadającą Twojemu rozmiarowi. Linie wspólne dla wszystkich rozmiarów oznaczone są grubszą, ciągłą kreską. Prześledź wzrokiem cały wykrój na arkuszu i porównaj go z rysunkiem technicznym. Zwróć uwagę, czy jest w jednym kawałku, czy też będziesz musiała go łączyć z kilku części, lub przedłużać linie, które nie zmieściły się na arkuszu.

Punkty styczne elementu wykroju, który został podzielony na dwie części

005 łączenie 1 005 łączenie 2

Na powyższym lewym rysunku widać, że rękaw na arkuszu znajduje się w dwóch kawałkach (22 i 22a). Linia łączenia idzie po skosie. Po prawej stronie umieszczono punkty styczne w formie trójkącików. Na wykroju krawędź łączenia oznaczona jest podwójną linią. Należy przerysowując, koniecznie zaznaczyć na wykroju punkt styczny (trójkącik), pokazany na prawym zdjęciu.

Przedłużenie linii wykroju, które nie zmieściły się na arkuszu

005 przedłużanie 1 005 przedłużanie 2

W tym przypadku wykrój nie zmieścił się na arkuszu, ale aby był w całości wystarczy tylko go przedłużyć. Na rysunku technicznym zaznaczono do którego miejsca wykrój znajduje się na arkuszu, a linią przerywaną narysowano fragment wykroju, który należy narysować samodzielnie przedłużając linie o wskazaną długość. Nie zawsze linie te są symetryczne po obu stronach, ponieważ wykrój może zostać umieszczony na arkuszu po skosie. Wartość, o jaką należy przedłużyć linie jest zawsze podana przynajmniej na wykroju na arkuszu. Widać to doskonale na prawym zdjęciu. W tym przypadku od miejsca zakończenia strzałek należy przedłużyć linię o 10 cm.

Przerysowywanie wykroju najlepiej zacząć od jednego z narożników. Do przenoszenia linii prostych używaj długiej linijki. Łuki najprościej przerysować robiąc kropeczki co kilka milimetrów, a następnie je łącząc.

Rodzaje linii obrysu

Autorzy wykrojów w różny sposób oznaczają krawędzie (obrys) wykroju.

W wykrojach gazetowych i większości ebooków, tam gdzie mamy do czynienia z wykrojami wielorozmiarowymi, przyjęło się zaznaczanie krawędzi odpowiadających poszczególnym rozmiarom różnymi liniami, tak jak to widać na powyższych zdjęciach wykrojów z burdy.

Linie krawędzi elementów, które będą zszyte lub stanowią krawędź są ciągłe, co widać na poniższym zdjęciu:

006 linie 1

Niektórzy autorzy linię złożenia materiału (np. środek przodu) oznaczają linią przerywaną, nie tylko na rysunku technicznym, ale również na wykroju. Poniżej fragment wykroju materials.tell4all:

006 linie 3

A tutaj linia złożenia materiału oznaczona linią przerywaną, strzałki i napis „fold”. Jest to oznaczenie, które można bardzo często spotkać na wykrojach z ebooków.

012 złożenie materiału 1

Linie wspólne dla wszystkich rozmiarów zwykle są narysowane linią ciągłą.

Na wykrojach jednorozmiarowych można spotkać dodatkową, równoległą do krawędzi linię zapasu na szwy i podłożenie, tak jak ma to miejsce na wykrojach Papavero:

006 linie 2

Linią podwójną Burda oznacza krawędzie części wykroju, która nie zmieściła się na arkuszu. Jest to dokładnie opisane na zdjęciach powyżej.

Nitka prosta

Jest to pojedyncza długa strzałka idąca w dół przez prawie całą długość elementu.

008 nitka prosta 2

Wskazuje powinien iść kierunek osnowy tkaniny w tym elemencie i pokazuje jak należy ułożyć go na materiale. Osnowa tkaniny idzie zawsze równolegle do brzegu fabrycznego.

Dzianina nie ma osnowy. Strzałka nitki prostej wskazuje nam ułożenie kolumienek oczek prawych.

Nie zawsze nitka prosta idzie równolegle do krawędzi elementu. Dlatego tak ważne jest ułożenie go na materiale zgodnie ze strzałką, tak jak w tych przypadkach:

008 nitka prosta 1

008 nitka prosta 3

Wykrojenie elementu z tkaniny niezgodnie z kierunkiem nitki prostej może skutkować złym układaniem się garderoby. Materiał może się skręcać i wyciągać na brzegach. Zwłaszcza dzianina jest  bardzo wrażliwa na najdrobniejsze odchylenia w krojeniu.

Punkty styczne

Na wykrojach Burdy możemy znaleźć w rogach wykrojów małe cyferki. Są to punkty styczne, dzięki którym łatwo dopasować do siebie elementy, na przykład ramiona przodu i tyłu. Wystarczy złożyć części według odpowiadających sobie cyferek i nie zostaną przyszyte odwrotnie:

002 punkty połaczen

Nacinki

Jest to rodzaj punktów stycznych. Zwykle są to kreseczki 0,5-1 cm długości umieszczone prostopadle do krawędzi wykroju. Nacinki wskazują miejsca łączenia części wykrojów.

007 nacinki 3

Należy szukać odpowiadających sobie nacinków na dwóch elementach, które mają zostać zszyte. Niektórzy autorzy dodatkowo je numerują. Oznacza się tak np. sposób przyszycia falban, karczków, kołnierzy, wszycia rękawów itp. Wszędzie tam, gdzie poszczególne części nie są symetryczne, lub wymagają specjalnego ułożenia albo wdania. Spinanie elementów szpilkami zaczynamy od krawędzi, następnie łączymy nacinki, a dopiero później resztę.

007 nacinki 2

Na powyższym zdjęciu widać nacinki na główce rękawa. Wskazują punkt, który musi zostać spięty razem ze szwem ramieniowym lub drugim nacinkiem na podkroju ramienia.

007 nacinki 1

Tutaj widać, że dla różnych rozmiarów nacinki mogą wypadać w różnych miejscach. Należy przerysować właściwą kreskę.

007 nacinki 4

Na powyższym zdjęciu widać dodatkowe oznaczenia na długich szwach celem zabezpieczenia, aby materiał się nie przesuwał w czasie szycia. Takie trójkąty pojawiają się w strategicznych miejscach: na spodniach na wysokości kolana (w tym miejscu wykrój zwykle jest lekko zwężony i bardzo istotne jest odpowiednie dopasowanie przodu i tyłu), jak również na wysokości biustu w cięciach francuskich sukienek – zarówno na boczku jak i przodzie (ze względu na różne linie przodu i boku, bardzo istotne jest prawidłowe dopasowanie części). Łączenie części materiału należy rozpocząć od krawędzi, następnie spiąć nacinki i dopiero później resztę linii szwu.

A tutaj fragment wykroju z ebooka ze zwykłymi nacinkami, ale w formie trójkątów:

007 nacinki 5

Wdawanie i marszczenie

Na wykrojach gazetowych przyjęły się następujące oznaczenia na rysunkach technicznych:

– – – – – – marszczenie
~~~~~~~~ wdawanie
. . . . . . . . .  rozciągnięcie

Autorzy ebooków czasami stosują inne oznaczenia lub zamiast linii stosują opis słowny.

Model poniższej bluzeczki wymaga zarówno wdania jak i marszczenia. Popatrzmy na rysunek poglądowy.

010 marszczenie 010 marszczenie5 010 marszczenie7 010 marszczenie6

Przód pod karczkiem musi być umarszczony. Na rysunku technicznym, na części 21, w linii dekoltu widać gwiazdkę i linię przerywaną. Oznacza to, że ten fragment trzeba będzie zmarszczyć. Na ramieniu części 23 widać linię falistą. Ten odcinek będzie trzeba mocno wdać. Tak wygląda część nr 21 na arkuszu wykrojów:

010 marszczenie2

Widać naszą gwiazdkę z rysunku technicznego. Po wycięciu przodu z podwójnie złożonego materiału (dlaczego podwójnie? Obejrzyj jeszcze raz rysunek techniczny. Widzisz linię przerywaną na krawędzi? Linia złożenia materiału wypada na środku przodu), od gwiazdki do gwiazdki należy zmarszczyć materiał, tak mocno, aby pasował do karczka.

A tutaj widzimy główkę rękawa (czerwony kontur) z zaznaczonymi dwoma kropkami:

010 marszczenie3

To są punkty pomiędzy którymi należy wdać lub umarszczyć materiał (zgodnie z instrukcją), wcześniej przypinając szpilkami do podkroju ramienia w miejscach nacinków.

To jest główka rękawka z bufką:

010 marszczenie4

Główka jest mocno wydłużona i należy ją mocno wdać lub umarszczyć pomiędzy dwoma kropkami (zgodnie z instrukcją).

Rozcięcia

Rysunek nożyczek oznacza miejsce, gdzie należy przeciąć materiał wzdłuż linii.

011 rozciecie1

Można znaleźć takie oznaczenie najczęściej na krawędziach rękawów i dekoltów. Prostopadła kreseczka na końcu linii oznacza granicę nacięcia.

Linie przeszycia

Rysunkiem stopki oznaczone są linie, które trzeba przestębnować.

016 przeszycie2 016 przeszycie

Na przykład zabezpieczenie rozporka w spodniach lub spódnicy, obłożenie dekoltu lub linie marszczenia gumką.

Zapięcia

Dziurki

Miejsce na dziurkę oznaczone jest takim znaczkiem jak na poniższym zdjęciu.

015 dziurka 015 dziurka2

Burda czasami podaje przy dziurkach numer części, aby nie zostały przez pomyłkę dorysowane do innego elementu. Długość dziurki wyznacza się na podstawie rzeczywistej wielkości guzika na materiale. Prostopadła kreseczka na końcu oznacza krawędź dziurki. Ewentualne powiększenie może nastąpić w drugą stronę.

Guziki i napy

Miejsce na guzik lub nap oznaczone jest znakiem X.

015 guzik

Podobnie jak w przypadku dziurek, przy oznaczeniu może pojawić się numer części oraz rozmiar (na zdjęciu powyżej widoczny jest rozmiar 56).

Niektórzy autorzy oznaczają miejsca nabicia napów lub zatrzasków symbolem kółeczka.

Szlufki

Szlufki wszywamy pomiędzy wąsko rozstawione kreseczki.

013 pętelki

Zakładki

Zakładka oznaczona jest dwoma kreskami prostopadłymi do krawędzi oraz strzałką.

017 zakładka1

Strzałka pokazuje w którą stronę należy złożyć fałdy materiału. Takie oznaczenia można spotkać przy wszystkich zakładkach w spódnicach i spodniach, kontrafałdach oraz zakładkach przy mankietach koszuli.

Zakończenie

Symbolem prostokąta oznaczone jest miejsce końca zszycia i zabezpieczenia szwu.

019 granica zszycia 019 granica zszycia2

Można takie oznaczenie znaleźć w miejscu wszywania suwaka i rozporkach.